Vragen? Bel +31 (0) 30 230 61 41

Goede voornemens 2018: kabinet streeft naar fitte arbeidsmarkt

15 januari 2018

Goede voornemens 2018: kabinet streeft naar fitte arbeidsmarkt

Het kabinet wil in het nieuwe jaar op weg naar een fitte arbeidsmarkt. Dat staat in een brief die minister Koolmees op 15 december naar de Tweede Kamer stuurde1. Om daar te komen gaat de minister met werkgevers en werknemers vijf routes bewandelen:

Route 1: Fundamentele arbeidsvragen beantwoorden

Hoe kunnen we ons voorbereiden op de arbeidsmarkt van morgen? Dit is een brede vraag maar betekent feitelijk: hoe kunnen zoveel mogelijk Nederlanders, duurzaam, tot aan hun pensioen aan het werk blijven. Gezond, goed opgeleid en productief. Voor de flexmarkt wordt nagedacht over een ondernemersovereenkomst voor zelfstandigen en het aanpassen van de definitie van de uitzendovereenkomst.

Route 2: Pensioenstelsel vernieuwen

In 2018 wil het kabinet overeenstemming met sociale partners hebben over de vernieuwing van het pensioenstelsel. Het moet voor zzp’ers makkelijker worden om mee te doen in het stelsel. Ook wordt onderzocht welke mogelijkheden er zijn om het pensioenvermogen bij pensionering als bedrag ineens op te nemen.

Route 3: vast en flex beter op elkaar aan laten sluiten

Voor de flexmarkt verschijnt een serie maatregelen in 2018. Deze maatregelen zijn gericht op het verkleinen van het verschil tussen vaste contracten en flexcontracten. Vaste contracten worden voor werkgevers aantrekkelijker gemaakt, door de proeftijd te verruimen en de regeling voor transitievergoedingen aan te passen. Payroll zal zo worden vormgegeven dat het vooral een instrument wordt voor het ontzorgen van werkgevers. Niet voor concurrentie op arbeidsvoorwaarden. Veldpartijen worden uitgenodigd om mee te denken.

Route 4: Inclusieve en activerende arbeidsmarkt neerzetten

Met sociale partners is afgesproken om extra banen voor mensen met afstand tot de arbeidsmarkt te creëren. Zowel bij de overheid als in het bedrijfsleven. In het regeerakkoord is afgesproken extra geld ter beschikking te stellen voor ‘beschutte werkplekken’, maatwerk of het ontzorgen van werkgevers. De overheid wil hierbij voorzien in aanvullingen op het loon.

Route 5: Maatregelen treffen voor ziekte, arbeidsongeschiktheid en zzp-kwalificatie

In 2020 wil het kabinet nieuwe wetgeving rondom ziekte, arbeidsongeschiktheid en de kwalificatie van zelfstandigen. Wat betreft de kwalificatie van zelfstandigen: voor opdrachtgevers komt er een opdrachtgeversverklaring. Met de opdrachtverklaring heeft de opdrachtgever bij aanvang van een opdracht duidelijkheid over de arbeidsrelatie. De verklaring wordt verkregen na het invullen van een nog te ontwikkelen webmodule. Voor schijnzelfstandigheid aan de onderkant van de arbeidsmarkt worden maatregelen getroffen maar professionals die meer verdienen krijgen meer bewegingsvrijheid.

Een fitte arbeidsmarkt in het belang van iedereen

Maak van een cirkel geen vierkant

De kabinetsvoornemens zijn wat mij betreft een stap in de goede richting. Een fitte, eerlijke arbeidsmarkt waarin de rechtspositie van arbeidskrachten duidelijk is, is in ieders belang. Verschillen in arbeidsvoorwaarden die leiden tot onderbetaling van flexibele krachten zijn in essentie onrechtvaardig en onlogisch. Een flexkracht wordt immers niet alleen beloond voor zijn of haar vakbekwaamheid maar daarnaast ook voor de bereidheid om flexibel ingezet te worden en/of het hebben van een specifieke expertise.   

Meer duidelijkheid bij inzet opdrachtnemers

In het regeerakkoord worden in de toekomst drie groepen beschreven:

  1. Werken voor een laag tarief (tussen 15 en 18 euro) voor langer dan drie maanden of in reguliere bedrijfsactiviteiten zal altijd in dienstbetrekking zijn (loonkosten tot 125% van het minimumloon);
  2. Bij werken voor een hoog tarief voor looptijden van maximaal een jaar of niet-reguliere bedrijfsactiviteiten, kan een zzp’er straks zelf bepalen of hij een dienstbetrekking wil uitsluiten (de ‘opt-out’; boven € 75 per uur);
  3. Voor zelfstandigen boven het lage tarief is er vanaf 1 januari 2020 straks de opdrachtgeversverklaring die verkregen wordt door vragen in een webmodule te beantwoorden.

De voorgenomen verduidelijking kan zzp’ers meer rechtszekerheid geven. Hooguit merken wij binnen Myflex  op dat de ondergrens voor ‘lage tarieven’ ons wat laag lijkt en dat de bovengrens voor hoge tarieven relatief hoog is.

Meer zorgen maken wij ons over de aangekondigde webmodule voor het aanvragen van een opdrachtgeversverklaring. De opdrachtgeversverklaring geeft opdrachtgevers weliswaar vooraf duidelijkheid en zekerheid over de verschuldigdheid van loonheffingen bij de inhuur van zelfstandig ondernemers. Maar als de vragen in de webmodule onduidelijk of onrealistisch zijn, zijn we  ‘terug bij af’. Bijvoorbeeld als begrippen als ‘leiding en toezicht’ vaag blijven of als de nieuwe normen onvoldoende aansluiten bij de economische realiteit. Je kunt immers best bij wet vastleggen dat een overeenkomst van opdracht niet langer mag duren dan één jaar.  Maar de kans is groot dat voor bijvoorbeeld  de bouw van een  brug of  een  fabriek en een IT-project meer tijd nodig is. Daar is de praktijk niet mee geholpen. Een beetje zoals wettelijk vastleggen dat een cirkel een vierkant is en dat  zou de wiskunde niet verder zou helpen…

Op weg met sociale partners

De minister gaat in 2018 in overleg met de sociale partners op pad naar een arbeidsmarkt die fit en in beweging is. Bij Myflex hebben we ook (ieder jaar) het voornemen om fit en in beweging te zijn. We doen daarom graag de wandelschoenen aan om de minister te vergezellen op te bewandelen routes. Met onze ervaring op de flexmarkt kennen we de omgeving goed en weten we waar paden naar toe gaan!

Jasper Commandeur

Fiscalist Myflex

1Brief Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid W.Koolmees, 15 december 2017, ref. 2017-0000197563